Communicatie: om over na te denken
( Engelse vertaling onder deze tekst.)
Communicatie is een vreemde zaak. Het volgende is mij hierbij opgevallen:
Zoals Steven Pinker al schrijft: Communicatie vraagt om de welwillendheid van een goed verstaander. ( Het Taalinstinct pag. 85)
In onze huidige maatschappij communiceert men via een systeem waarvan wij ons maar nauwelijks bewust zijn. Realiseren wij ons bijvoorbeeld dat een boodschap vrijwel altijd incompleet is en dat het aan de luisteraar is om de ontbrekende delen zelf in te vullen om zo tot een begrijpelijk geheel te kunnen komen? Deze invulling geschiedt op een wijze die maatschappelijk overeengekomen blijkt te zijn; een soort stille, onderlinge verstandhouding, gekoppeld aan een maatschappelijk gegroeid gedachten stramien.
Er bestaat echter ook een groep die of nog meer, of iets anders te vertellen heeft. Door hun andere manier van denken, hanteren zij een andere maar zeker niet mindere logica. (Misschien zouden wij het, op grond van hun denkwijze, die non-verbaal en visueel ruimtelijk is, Â beter visicakunnen noemen.) Hier kloppen die stilzwijgende afspraken opeens niet meer. In de gatenhoort iets anders te komen; uit een ander reservoir geput te worden dan men regulier, maatschappelijk bij communicatie hanteert.
Dit vraagt om extra energie en inlevingsvermogen van de ontvanger, omdat de vanzelfsprekendheid hier niet toegepast kan worden. De toehoorder zal, om te kunnen begrijpen, uit zijn eigen kader moeten stappen. Het belang van een directe dialoog (bv. de telefoon) is daarom heel erg groot, zodat er altijd even gecheckt kan worden of de boodschap over en weer goed begrepen is. (E-mailen/ schrijven is hiervoor een slecht alternatief.)
Bij mij thuis en in mijn vrienden kring blijkt deze andere vorm van communicatie geen probleem te zijn. De reden hiervoor ligt hem bij meerdere feiten: In de eerste plaats denken wij blijkbaar op een overeenkomstige wijze, wat met zich mee brengt dat je aan een half woord al genoeg hebt. Maar wat in mijn ogen het aller belangrijkste is, is het feit dat wij een blindelings vertrouwen in elkaars intenties, deugdzaamheid en redelijkheid hebben. Juist dit vertrouwen maakt, dat wij in alle rust onze, soms wel erg ingewikkelde gedachten onder woorden kunnen brengen; ze al sprekend en soms met elkaars hulp kunnen ordenen tot een bruikbaar geheel.
Wat ik mij nu afvraag is of men zich binnen onze samenleving en ook binnen onze beroepsgroep wel bewust is van het feit dat er vrijwel uitsluitend gebruik gemaakt wordt van deze ene communicatievorm (gesproken en geschreven taal) en de denkwijze die daar ten grondslag aan ligt en dat alleen al in dit enkele feit, een oorzaak kan liggen dat beelddenkers in verwarring kunnen raken? Misschien waren zij het niet, maar worden zij het door deze eenzijdigheid juist wel. Waar en bij wie ligt nu de oorzaak? Zolang men dit niet in de gaten heeft, hoe functioneel en compleet is onze communicatie dan wel?
Wij, allen te samen maken de wereld tot een totaal; zonder die andere manier van denken zijn wij dus incompleet.
Daarom zou, volgens mij, enige flexibiliteit richting een ruimer communicatie bewustzijn toch wel wenselijk zijn, evenals meer wederzijds vertrouwen. Van de cliënt wordt in zekere zin verwacht dat hij zich gaat aanpassen richting het reguliere taalsysteem. Dat is best lastig voor hen maar zij (ik ook) doen hun best. Wanneer nu ook de reguliere groep bereid is een stapje naar het midden te maken, zal de ontmoeting een stuk makkelijker worden en bovendien meer vruchten af kunnen gaan werpen.
Fleur, 2008
Fleur
Communication
(translation  by Annet Bovy)
Communication is a strange phenomenon.
What Pinker has to say about the subject has struck me in particular:Â Communication asks for the benevolence of the listener.
In our society we communicate through a system that we are hardly aware of. For example, do we realise that the message is almost always incomplete and that it is up to the listener to fill in the missing parts?
This process seems to be a social agreement, a silent, mutual understanding related to socially developed and established lines.
However, there is a number of people that thinks differently and therefore communicates differently. They employ a different, but therefore not inferior kind of logic.(We might even use the term visicbecause language is of minor importance in their line of thought). All of a sudden the above mentioned social agreement does not work anymore. The missing parts cannot be filled in, different words take their places.
The listener has to try very hard to understand the message.
What normally goes without saying has to be said.
The listener will have to forget his/her own set of communication rules otherwise he/she is completely lost.
Hence, direct dialogue is of paramount importance because one can check right away if the message has been correctly understood (telephone versus email).
This different way of communicating is no problem to me among family and friends. How come?
To start with, we obviously think alike, just hinting will do. However, and that is most important, there is implicit faith in our intentions, there is honesty and intelligence.
This enables us to verbalize our occasionally very complicated thoughts, to arrange our words while speaking, sometimes helping one another.
I wonder if within our society and even within our professional group one is aware of the fact that only the prevailing form of communication and the mindset it is based upon are being applied which is enough in itself to lead to confusion among the picture thinkers.
Clients might have come open-minded but were getting totally confused along the process. As long as counsellors are not aware of this essential question, how good are they actually at counselling?
It can take decades before society is aware of the real value and contribution to this very society of people showing a different dimension of communication, people like van Gogh, Mozart, Rembrandt, Churchill, da Vinci or Keuris. Einstein was considered a fool in any way and reading Bill Brysons A short history of nearly everything one will understand that most scientists were extremely stubborn and not amenable. Nevertheless, they of all people have enriched the world immensely by their very special way of thinking, seeing and hearing. All of us together, we constitute a whole. Without this different way of thinking we are no longer a whole, we are wanting.
Therefore, in my opinion, not only would some flexibility towards a broader communication awareness be advisable but it would also lead to a better understanding between counsellor and counselled.
The client is expected to adjust to the regular communication system which is quite hard but they do try just as I do.
If the regulargroup is willing to take a step the meetingwill be much more easygoing and therefore more fruitful.
For your information.
Fleur 2008